Mutluluk ve neşe: hangi taşlara inanılır, bilim ne diyor?

Bu bölüm inanışları aktarır; sağlık bilgisi değildir. Bu iddiaları destekleyen bilimsel bir kanıt yoktur ve hiçbir taş tedavinin yerine geçmez.

Bilim ne diyor?

Bilimle çelişki: Düşük: sembolik inanış

Bir taş kendi başına kimseyi mutlu edemez. Ama sevilen birinden gelen bir hediye, anlamlı bir hatıra ya da güzel bir nesne insanı gerçekten sevindirebilir; bu taşın değil, taşıdığı anlamın etkisidir.

Bu alanda anılan taşlar (3)

Epidot

  • Günümüzde bazı kristal terapi uygulayıcıları epidotun ruh hâlini düzelttiğini ve olumsuz duyguları dağıttığını ileri sürer.
  • Kristal terapi siteleri epidotun “kalp çakrasıyla” ilişkili olduğunu, bağışıklığı ve sinirleri desteklediğini, canlılık verdiğini iddia eder.

Bilim ne diyor? Epidot, başkalaşım kayaçlarında çok sık görülen sıradan bir kayaç yapıcı mineraldir; ruh hâlini etkilediğine ya da bağışıklığı ve sinirleri güçlendirdiğine dair hiçbir gözlem ya da deney yoktur. “Kalp çakrası” ölçülebilir bir şey değildir.

Malakit

  • Eski bir inanışa göre malakit çocuklara özgü bir muskaydı; beşiğe bağlanan bir parçanın kötü ruhları uzak tutup bebeği rahat uyutacağı düşünülürdü.
  • İtalya'nın bazı yörelerinde göz biçimli desenleri olan malakit, “tavus kuşu taşı” adıyla gümüşe takılıp nazara karşı taşınırdı.
  • Almanya'nın bazı bölgelerinde malakitin düşmeye karşı koruduğuna ve yaklaşan bir felaketi parçalara ayrılarak haber verdiğine inanılırdı.
  • Günümüz kristal terapi kaynakları malakitin olumsuz enerjiyi ve elektronik cihazların “radyasyonunu” emdiğini ileri sürer.
  • Türkiye'de bazı yaşam siteleri ve kristal terapi kaynakları malakitin ağrıyı, adale kasılmalarını, romatizmayı, migreni ve baş dönmesini, araba ve deniz tutmasını hafiflettiğini iddia eder.
  • Aynı kaynaklar malakitin kişiyi sakinleştirdiğini, uykuya yardım ettiğini, suçluluk ve korku duygularını uzaklaştırdığını ve hafızayı güçlendirdiğini söyler; taşa “neşe taşı” da denir.

Bilim ne diyor? Malakit bir bakır mineralidir: “Taş suyu” ya da “iksir” yapmak için suya konmamalı, özellikle limonlu ya da sirkeli gibi asitli sıvılarda bekletilmemeli ve ağza alınmamalıdır; asit malakiti çözer ve bakır sıvıya geçer. Malakitin cihazlardan yayılan elektromanyetik dalgaları emdiğine dair hiçbir kanıt yoktur; ağrıyı, migreni, uykusuzluğu ya da hafızayı iyileştirdiği iddiaları da kanıtsızdır.

Spinel

  • Kunz'un aktardığı 17. yüzyıldan kalma bir kayda göre, Hindistan'da toz hâline getirilip bir içeceğe katılan “lal”in, yani balas yakutunun (kırmızı spinel), karamsar düşünceleri dağıttığına ve neşe verdiğine inanılırdı.
  • Günümüzde kristal terapi siteleri spinelin yorgunluğu atıp enerjiyi yenilediğini, umut ve cesaret verdiğini, çakraları dengelediğini iddia eder.

Bilim ne diyor? Eski kayıtlarda “lal” ya da “balas yakutu” diye anılan taşların hepsi spinel değildi, çünkü o dönemde kırmızı taşlar birbirinden kesin olarak ayırt edilemiyordu. Spinelin ruh hâlini etkilediğine dair hiçbir bilimsel kanıt yoktur; taş tozu yutulmamalıdır. Enerji, cesaret ya da çakra dengesi gibi günümüzdeki iddialar ise ölçülemez; süren bir yorgunluğun nedenini bir taş değil, hekim araştırır.